TÜRKİYE KIZILAY DERNEĞİ TÜZÜĞÜ
Resmi Gazete
Tarihi: 22.5.1993; Sayı: 21588
BİRİNCİ BÖLÜM
GENEL HÜKÜMLER
Kuruluş
Madde 1 - Dernek,11
Haziran 1868 tarihinde "Mecruhin ve Marda-yı Askeriyeye imdat ve Muavenet
Cemiyeti" adıyla kurulmuş, 14 Nisan 1877'de "Osmanlı Hilali- ahmer Cemiyeti", 1923'de
Cumhuriyet'in ilanından sonra "Türkiye Hilaliahmer Cemiyeti", 1935'te "Türkiye
Kızılay Cemiyeti" ve 1947'de de "Türkiye Kızılay Derneği" adını almıştır. Kısaca
"KIZILAY" olarak ifade edilir.
Kızılay'ın Genel Merkezi
Ankara'dadır.
Hukuki Statü
Madde 2 - Kızılay,tüzel
kişiliği sahip ve özel hukuk hükümlerine tabi bir kurumdur. Uluslararası
Kızılay-Kızılhaç temel ilkeleri olan;İnsaniyetçilik, ayırım gözetmemek, tarafsızlık, bağımsızlık,hayır
kurumu niteliği, birlik ve evrensellik ilkelerine bağlı olarak faaliyet
gösterir.
İnsaniyetçilik: Savaş yaralılarına
ayırım gözetmeksizin yardım isteğinden doğmuş olan Kızılay, ulusal ve uluslararası
alanda, her türlü koşullarda insanların acılarını önlemeye ve hafifletmeye
çalışır.İnsan yaşamını ve sağlığını korumayı ve aynı şekilde insan kişiline
saygıyı sağlamayı amaçlar. Bütün uluslar arasında karşılıklı anlayış, dostluk, iş
birliği ve sürekli bir barışı destekler.
Ayırım Gözetmemek: Hiçbir
milliyet, ırk, din, cinsiyet, sosyal şart veya siyasal veya siyasal inanç farkı
gözetmez.İnsanlara yalnız ıstırapları ölçüsünde yardıma koşmaya ve öncelikle
en ivedi ihtiyaçları karşılamaya çalışır.
Tarafsızlık: Herkesin güvenini
muhafaza amacıyla düşmanlıklara taraf olmaz ve siyasal, ırksal, dinsel veya
felsefi nitelikteki tartışmalara girmez.
Bağımsızlık: Kızılay bağımsız
bir kurumdur.Türkiye Cumhuriyeti Devleti yasalarına ve uluslararası ilgili
mevzuat hükümlerine tabi olarak,insancıl faaliyetlerinde kamu otoritelerinin
yardımcısıdır. Uluslararası Kızılay-Kızılhaç temel ilkelerine göre hareket
olanağı veren bir özerkliğe sahiptir.
Hayır Kurumu Niteliği:Kızılay,hizmetlerinde
çıkar gözetmeyen gönüllü bir yardım kurumudur.
Birlik: Türkiye'de Türkiye
Kızılay Derneği dışında, aynı amaçla ve herhangi bir isim altında
başka bir teşkilat kurulamaz.
Kızılay herkese açıktır ve
çalışmaları bütün yurdu kapsar.
Evrensellik:Kızılay,aynı
amaçla hizmet veren bütün yabancı ulusal kuruluşlarla aynı haklara sahip
ve onlarla karşılıklı yardımlaşmakla görevli evrensel bir kurumdur.
Alamet
Madde 3 -Kızılay'ın
alameti, beyaz zemin üzerinde karşıdan bakarken sola doğru açık kırmızı
"ay" dır. Yalnız Kızılay bayrağında "ay"ın açık yüzü bayrak direğinin tersine
doğrudur.
Kızılay bayrağı, Türk Bayrağı
Kanun ve Tüzüğündeki ölçülere göre yapılır.
Söz konusu alamet uluslararası
sözleşmelerle kabul edilen bütün hak ve bağışıklıklardan faydalanan bir
tarafsızlık ve koruma belirtisidir.
Kızılay alameti Kızılay-Kızılhaç
ile ilgili uluslararası sözleşmelerin uygun gördüğü yerlerde kullanılır.
Bu cümleden olmak üzere:
a) Kızılay bayrak, mühür, evrak
ve yardım eşyası ambalajları ve rozetleriyle hastahane, ambar, taşıt araçlarında
ve Kızılay mensuplarının gerektiğinde sol kollarına taktıkları kolluklarla
personele verilecek soğuk damgalı fotoğraflı kimlik kartlarında,
b) Genel olarak, hastahane
ve dispanserlerle bunlara ait binalarda ve taşıt araçlarında,
c) Savaş zamanında Kızılay-Kızılhaç
ile ilgili uluslararası sözleşmelerin sınırları içinde Kızılay'ın izin
vereceği diğer yerlerde,
kullanılır.
Kızılay ismi ve alameti başkaları
tarafından ticari, sınai veya başka herhangi bir amaçla kullanılamaz. Aykırı
hareket edenler hakkında Türk Ceza Kanununun ilgili maddeleri uygulanır.
İKİNCİ BÖLÜM
AMAÇ VE GÖREVLER
Amaç
Madde 4) Kızılay'ın
amaçları şunlardır:
a) Savaşta felakete uğrayanları
koruyan 12 Ağustos 1949 tarihli Cenevre Sözleşmeleriyle Türkiye Cumhuriyeti
Devleti'nin taraf bulunduğu uluslararası anlaşmaların kendisine yüklediği
hizmetleri görmek, bunların yerine getirilmesine yardımcı olmak,
b) Barışta yurt içinde ve
yurt dışında vukua gelen her türlü afet ve felalere karşı Tüzük dahilinde
üzerine düşen hizmetleri yerine getirmek,
c) İnsaniyetçi hukuk ilkelerine
bağlı kalmak,sağlık ve sosyal dayanışmayı desteklemek, sosyal refahın geliştirilmesine
yardımcı olmak,
d) Uluslararası Kızılhaç
Komitesi, Kızılay-Kızılhaç Dernekleri Federasyonu ve bu federasyona dahil
ulusal kuruluşlarla amaç ve iş birliği yapmak.
Görevler
Madde 5) Kızılay,savaşta
ve barışta amacının gerektirdiği hizmetlerle kanunların yüklediği görevleri
yapar.
A) SAVAŞTA VEYA HÜKÜMETİN
İLAN ETTİĞİ OLAĞANÜSTÜ HALLERDE:
1 - Hükümetin gösterdiği
lüzum ve ihtiyaca göre cephede ve cephe gerisinde Türk Milleti ve Silahlı
Kuvvetlerine Kızılay amacına uygun yardımlarda bulunur.
2 - Savaş görevlerini yerine
getirecek araç ve gereçlerle ilaçları sürekli kontrol altında bulundurur,
bozulma ve eksilmeye mahal bırakmadan gerekenleri elden çıkarır; yerine
tazelerini, yenilerini koymak suretiyle stok seviyesini korumaya çalışır.
3 - Silahlı Kuvvetlerle bağlantı
kurmak ve iş birliği sağlamak için gerektiği kadar Genel Merkez Kurulu
Üyesini veya duruma göre Genel Merkez Kurulu'nun atayacağı diğer görevleri
Silahlı Kuvvetler yanına delege olarak gönderir.
4 - Silahlı Kuvvetlerde görülecek
bulaşıcı hastalıklara karşı açılacak mücadeleye katılır.
5 - Türk,dost ve düşman savaş
tutsakları ile gözaltına alınanların ve mültecilerin değiştirilmesine ve
aileleriyle haberleşmelerine, bunlara para ve eşya ulaştırılmasını sağlamaya
aracılık eder; bunun için gerekli araştırma ve haberleşme örgütünü kurar.
6 - Tehlikeli bölgelerde
bulunan çocukların ve korunmaları gerekenlerin Hükümetin göstereceği yerlere
taşınmalarına ve yerleştirilmelerine yardım eder.
7 - Hükümetin isteği üzerine,göstereceği
yerlerde hastahaneler açar.
B) BARIŞTA:
1) Hemşeriler,gönüllü hemşeriler
ve hasta bakıcılar yetiştirir. Dispanserler, sağlık merkezleri, hastahaneler,
amaçlarına uygun öğretici merkezler ve rehabilitasyon merkezleri açar ve
yönetir.
2 - Kan yardımı ile kan türevleri
sağlayacak teşkilatı kurar, yönetir ve teşkilatın yurt düzeyinde gelişmesi
için gereken önlemleri alır.
3 - Salgın hastalıklara, halk
sağlığını ilgilendiren benzer afetlere ve çocuk ölümlerine karşı mücadeleye
katılır ve yardım eder.
4 - Barışta ve savaşta görevlerini
yerine getirebilmek için gereken araç ve gereçleri hazırlar.
5 - Yoksullara yardımlarda
bulunur.
6 - Muhtaç hastalara tedavi
yardımı yapar; güçsüz ve fiziksel özürlülere noksan veya arızalı organlarının
fonksiyonlarını tamamlayıcı, destekleyici veya rehabilite edici nitelikte
araç temin etmeye çalışır.
7 - Yangın, yer sarsıntısı,
su baskını, kuraklık, kıtlık, topluca veya savaş dolayısıyla göçler ve
benzeri olaylarda gerekli yardımlarda bulunur.
8 - Kurtarıcı ve ilk yardımcılar
yetiştirir.
9 - Kızılay gönüllü örgütünü
kurar.
10 - Sivil savunma planlamasına
ve eğitimine yardım eder.
11 - Kızılay'ın tekel ve imtiyazında
bulunan maddeleri, kamu yararına uygun bir anlayışla hazırlanacak yönetmelikler
uyarınca, ticari bir kuruluş gibi işletir.
12 - Türk Medeni Kanununa göre
gerçek ve tüzel kişiler tarafından Kızılay eliyle kurulmak istenilen
vakıf ve tesisleri kabul eder ve işletir.
13 - Kızılay'ın amacına uygun Hükümet
karar ve isteklerini yerine getirir.
C) ULUSLARARASI YARDIMLAŞMALARDA:
1 - Kızılay, Uluslararası
Kızılhaç Komitesi, Kızılay-Kızılhaç Dernekleri Federasyonu ve bu federasyona
dahil ulusal kuruluşların afet, felaket ve acil yardım çalışmalarına katılır.
Ekipler gönderir, acil yardım malzemesi ve para yardımlarında bulunur.
2 - Savaşta ve barışta Uluslararası
Kızılhaç Komitesiyle Kızılay-Kızılhaç Dernekleri Federasyonu ve bu federasyona
dahil ulusal kuruluşlarla ortak çalışmalara katılır ve bunlara temsilci
gönderir. Onların temsilcilerini kabul eder, yabancı heyetlerin sivil ve
askeri makamlarla olan ilişkilerini kolaylaştırır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
MALİ HÜKÜMLER
Gelir Kaynakları
Madde 6 - Kızılay'ın
gelir kaynaklarının başlıcaları şunlardır:
a) Üye aidatı,
b) Mal veya para olarak yapılan
her türlü bağışlar,
c) Kızılayca yapılan yayınlar,
düzenlenen piyango, balo, eğlence, temsil, konser, spor yarışmaları, konferans
ve benzeri sosyal etkinlikler ile pul ve rozet gelirleri,
d) Mabet, hastahane,okul ve
benzeri yerlere konulacak veya dolaştırılabilecek bağış kutuları veya servislerinden
elde edilecek gelirler,
e) Hükümet, vakıflar, özel
idare ve belediyelerle köy bütçelerinden ve diğer kurumlardan yapılacak
yardımlar,
f) İhtiyat ve diğer mevduatın
faiz ve gelirleri,
g) Sahibi bulunduğu tekel
ve imtiyazlarla işletmelerinin gelirleri,
h) Hükümet,özel idare ve
belediyelerle diğer resmi ve özel kuruluşlarca kanunlar ve konmuş olan
usuller dairesinde Kızılay'a ayrılmış ve ayrılacak kaynakların gelirleri,
i) Taşınır ve taşınmaz malların
satış ve kira gelirleri,
j) Şubelerden gelecek genel
merkez payları,
k) Kızılay amacına uygun
hizmetleri geliştirmek için gerçekleştirilen ticari işlemler gelirleri,
l) Diğer gelirler,
Bütçe
Madde 7 - Kızılay'ın
mali yılı takvim yılıdır.Bir yıl içindeki gelir ve giderleri bu süre için
yapılacak bir bütçe ile düzenlenir.
Genel merkez bütçesi Genel
Merkez Yönetim Kurulu tarafından hazırlanır. Genel Merkez Kurulu'nca tetkik
ve kabulünden sonra Genel Kongre'nin onayına sunulur. Onay işlemini takiben,
ekli yönetmeliğine göre, Genel Merkez Kurulu tarafından veya vereceği yetkiye
göre Genel Merkez Yönetim Kurulu'nca yürütülür.
Şube bütçeleri Şube Yönetim
Kurulları tarafından hazırlanır. Şube Kurullarınca tetkik ve kabullerinden
sonra Şube Kongrelerinin onayını takiben Genel Merkez Yönetim Kurulu'nun
da onayı alınarak yürürlüğe konulur.
Takvim yılı başından Genel
Kongre ve Şube Kongreleri tarihine kadarki süreyi kapsayan dönemde, ilgili
kurullarca kongrelerin onayına sunulmak üzere hazırlanmış olan bütçe tasarıları
uyarınca gerekli harcamaları yapmaya Genel Merkez Kurulu ve Şube Kurulları
yetkilidir.
Savaş, doğal afetler veya
bunlara benzer olağanüstü durumlarda Kızılay amaçlarına uygun sarfiyat
yapmak zorunluğu doğduğu takdirde, bütçedeki ödeneklere bağlı kalmayarak
harcamalarda bulunmaya ya da buna göre bütçede değişiklik yapmaya Genel
Merkez Kurulu yetkilidir. Ancak bu durumda yapılacak işlemler ilk toplanacak
Genel Kongre'nin bilgi ve onayına sunulur.
Madde 8 - Genel Merkez
YÖnetim Kurulu her yıl kapanacak olan mali yıla ait çalışma raporu,
bilanço ve kesin hesaplar ile gelecek mali yılın bütçe tasarısını hazırlayarak
en geç Ekim ayı sonuna kadar Genel Merkez Kurulu'nca sunar.
Madde 9 - Şubeler bir
takvim yılında elde ettikleri net bütçe gelirlerinin (taşınmaz kiraları
dahil) 5 milyon TL.sini ayrık tutarak geri kalanın %40'ını Genel Merkeze
göndermek zorundadırlar. Geriye kalan kısmın nasıl kullanılacağı yönetmelikle
belirlenir.
Pul zaiyat karşılıkları mevzuat
hükümlerine göre tespit edilir.
Madde 10- Şubelerin
çalışma esasları, tutacakları muhasebe ve diğer kayıtlar yönetmelikle belirtilir. Bu
amaçla kullanılacak defterlerin noterden onayı şart değildir.
Şubeler tarafından her yıl,
Haziran ve Aralık ayları sonunda olmak üzere, hesap özetleri ile genel
merkez paylarının aynı aylarda ve zamanında genel merkeze gönderilmesi
gerekir.
Madde 11- Şubeler,
bölgelerinde genel ve diğer afetlerden birisiyle karşılaşmaları halinde;
Şube Yönetim Kurulu'nun sorumluluğu altında olmak üzere, genel merkez hesabına,
Genel Merkez Kurulu tarafından her yıl belirlelen miktardaki para ve ellerinde
mevcut araç ve gereçler oranında ilk ve acil yardım yaparlar.
Madde 12- Şubeler Genel Merkez
Kurulu'nca her yıl tespit edilecek miktardaki paraları ile miktarı ne olursa
olsun pul ve kıymetli makbuzlarını kasalarında bulundurur, fazla paralarını
ise Şube Yönetim Kurulu'nun belirleyeceği bir banka şubesinde muhafaza
ederler.
Madde 13- Acil yardım
çalışmalarının gerektirdiği olağanüstü hallerde, genel merkez şube paylarından
yardım isteğinde bulunabilir ve bu istekler şubelerce derhal yerine getirilir.
İhtiyatlar
Madde 14- İhtiyatlar
aşağıdaki şekilde ayrılır:
a) OLAĞANÜSTÜ İHTİYATLAR:
Tüzüğün yayımlandığı günde elde bulunan olağanüstü ihtiyat akçesi (Altın
mevcudu dahil) İle Kızılay'ın savaş kadrosunda bulunan ve kadroya yeniden
eklenecek olan değerlerden meydana gelir. Her yıl safi gelirin %10'undan
aşağı olmamak üzere ayrılacak bir pay ile beslenir. Olağanüstü ihtiyatlar
yalnız savaşta veya savaş tehdidi karşısında , ilk toplanacak Genel Kongre'nin
onayına sunulmak üzere, Genel Merkez Kurulu'nca sarf edilip kullanılabilir.
Savaş ihtiyat eşya ve araçları barışta gerektikçe
yenilenir.
Envanter düzenlemesinden
ötürü mallarda husule gelen değer artışlarından olağanüstü ihtiyat ayrılmaz.
b) OLAĞAN İHTİYATLAR: Tüzüğün
yayımlandığı günde elde bulunan ihtiyaç akçesiyle yine bu tarihte Kızılay'ın
ambarlarında mevcut yardım eşyası kıymetlerinden ve Kızılay'ın bütün taşınır
ve taşınmaz mallarından meydana gelir ve her yıl bütçesinin gelir fazlalarıyle
beslenir. Olağan ihtiyat Kızılay'ın bir nevi sermayesi işini görür. Bütçenin
denkleşmeyip açık vermesi halinde; açıklar, Genel Merkez Kurulu kararıyla
olağan ihtiyat akçesinden kapatılır.
Madde 15 - Olağanüstü
ihtiyat akçesinin beşte birine kadarı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
hisse senetleri ve tahvillerinden satın alınmak suretiyle nemalandırılabilir.
Madde 16 - Olağanüstü
ve olağan ihtiyatların kullanılmamış kısımlarının nasıl nemalandırılacağı
mevzuata göre Genel Merkez Kurulu'nca tespit edilir.
Madde 17 - Kızılay'ı
parasal yükümlülüğe sokacak işlemler ve bunlarla ilgili belgeler;
a) Genel Merkezde; Kızılay'ın
birinci derecedeki ita amirlerinden ikisinin veya bir birinci derece ita
amiriyle bir ikinci derece ita amirinin,
b) Şubelerde; Başkan veya
Başkan Vekili ile Şube Yönetim Kurulu'nca yetki verilen bir yönetim kurulu
üyesinin,
Müşterek imzaları ile imzalanır.
Parasal işler ve diğer konularla
ilgili işlem ve yazışmaların şekli yönetmelikle belirlenir.
Taşınır ve Taşınmaz Mala
Sahip Olma
Madde 18 - Dernek
alım, vasiyet, bağış veya sair yollarla sınırsız taşınmaz mal ve menkul
kıymet edinebilir ve bunları gerektiğinde satabilir. Koşullu bağışların
yükümlülükleri yerine getirilir.
Şubelerin kendi paylarıyla
edindikleri her türlü mal ve kıymetler, onayları alınmadıkça satılamaz.
Genel Merkez ve Şubelerde mevcut bütün mallar Kızılay tüzel kişiliğine
aittir. Bu mallar ve alacaklar Dernekler Kanununun 71 inci maddesi uyarınca
Devlet malı sayılır.
Bunlara karşı suç işleyenler
Devlet Memuru gibi cezalandırılır.
Madde 19 - Genel merkezce
şubelere bırakılan gelir payları ve genel merkez yardımı ile ortaklaşa
ya da bağışlarla edinilen taşınmaz mallar Kızılay'ın genel merkezi adına
tescil ettirilir ve tapuları genel merkezde saklanır. Bu gibi malların
gelirleri, yararları, değişim, onarım ve sigorta masraflarıyla
vergileri o malı sağlamış olan genel merkez
veya şubeye ait olur.
Madde 20 - Taşınır,
taşınmaz mal bağışları ile yükümlülük koşullu bağış ve vasiyetlerin kabulü
Genel Merkez Kurulu'nun kararına bağlıdır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ÜYELİK, HAK VE ÖDEVLER
Madde 21 - Medeni hakları
kullanma ehliyetine sahip ve 18 yaşını bitirmiş bulunan herkes ırk, cinsiyet,
din ve siyasal kanaat gözetilmeksizin Kızılay'a üye olabilir.
Madde 22 - Kızılay'ın
dört çeşit üyesi vardır.
a) Asıl üye
b) Daimi üye
c) Onursal üye
d) Dost üye
a) Asıl Üye: İlgili şube
başkanlığına dilekçeyle bizzat başvurarak iki asıl üyenin vereceği güvence
ile üye olmak isteyen ve bunun gereklerini yerine getirmeyi üstlenen ve
isteği şube yönetim kurulunca kabul edilen T.C. uyruklu gerçek kişidir.
Yıllık üye aidatı en az 1.200
liradır. Aidatını ödeyip, asıl üyelik sıfatını kazananlar bu tarihten sonra
yapılacak ilk kongreye katılabilirler, fakat bu kongrede oy kullanamazlar.
Konuşmalara katılabilir, seçilemezler, Ancak bir genel kongre geçtikten
sonra şubede kayıtlı bütün asıl üyeler, normal süresi içinde aidat ödedikleri takdirde, seçmek
ve seçilmek hakkına sahip olurlar.
b) Daimi Üye: Bir defada
en az 10.000.000 lira veren gerçek, 40.000.000 lira veren tüzel kişilere,
Genel Merkez Yönetim Kurulu kararıyla daimi üye unvanı verilebilir.
c) Onursal Üye: 10 yıl fiili
ve karşılıksız olarak Kızılay'a hizmet edenlere veya zamanla sınırlı olmayarak
maddi ve manevi yarar sağlayanlara veya para ve malla bir defada 100.000.000
lira bağışta bulunan gerçek, bir defada en az 200.000.000 lira bağışta
bulunan tüzel kişilere veya para ve malla peyderpey 200.000.000 lira bağışta
bulunan gerçek, peyderpey 400.000.000 lira tutarında yarar sağlayan tüzel kişilere, Genel
Merkez Kurulu kararı ile onursal üyelik unvanı verilebilir.
d) Dost Üye: Kızılay'a yakın
ilgi gösteren ve büyük yardımlarda bulunan yabancı gerçek veya tüzel kişilere,
Genel Merkez Kurulu kararı ile dost üye payesi verilebilir.
Dost üyeler kurullarda görev
alamaz, kongrelere katılamazlar.
Genel Kongre üyelikle ilgili
rakamsal değerleri artırıp eksiltmeye yetkilidir.
Madde 23 - Üyeler,
unvanlarına göre Dernekçe hazırlanmış Kızılay rozetlerini takma hakkına
haizdirler. Onursal üyelere istekleri halinde genel merkezce düzenlenmiş
kimlik kartı verilir.
Madde 24 - İki yıl
birbiri ardınca yıllık aidatlarını ödemeyen asıl üyeler seçme ve seçilme
hakkını kaybederler. Ancak ödenmeyen bu iki yıllık aidat kongreden önceki
Aralık ayı sonuna kadar ödendiği takdirde seçme ve seçilme hakkını yeniden
kazanırlar.
Madde 25 - Ağır hapis
ve yüz kızartıcı suçlarla mahküm olanlarla rejim aleyhine suç işlediği
mahkeme kararı ile sabit olanlar, affa uğrasalar dahi, Kızılay'a üye olamazlar.
Bu halleri sonradan meydana gelen veya hüküm giyenlerin üyelik sıfatı kalmaz,
verilmiş olan unvan ve alametlerin kullanma hakkı kalkar.
Madde 26 - Her üye
sürekli oturduğu veya işinin bulunduğu yerdeki şubeye kayıtlıdır ve yalnız
o şubede seçme ve seçilme hakkına haizdir. Sürekli oturduğu yeri veya işini
nakleden üyenin kaydı ancak isteği üzerine bulunduğu yerin teşkilatına
geçer. Şubeler bu durumu birbirlerine haber verir ve kayıtlarını düzeltirler.
BEŞİNCİ BÖLÜM
TEŞKİLAT;
Madde 27 - Kızılay'ın
Kuruluşu;
a) Genel Merkez,
b) Şubeler,
Olmak üzere iki kısımdır.
a) Genel Merkez Kuruluşu:
1 - Genel Kongre,
2 - Genel Merkez Kurulu,
3 - Genel Merkez Yönetim
Kurulu,
4 - Genel Merkez Denetçiler
Kurulu;
b) Şube Kuruluşu:
1 - Şube Kongresi,
2 - Şube Kurulu,
3 - Şube Yönetim Kurulu,
Organlarından oluşur.
ALTINCI BÖLÜM
GENEL MERKEZ ORGANLARI
Genel Kongre
Madde 28 - (Değişik R.G.: 25.2.2004/25384) Kızılay'ın
en yüksek organı Genel Kongre'dir. Genel Kongre, Genel Merkez Kurulu ve
Genel Merkez Denetçiler Kurulu üyeleriyle şube kongrelerince seçilen delegelerden
oluşur. İki yılda bir Nisan ayı içinde olağan, gerektiği zaman da olağanüstü
toplanır. Delege seçilmemiş onursal üyeler Genel Kongre'ye katılabilir,
konuşabilir; ancak oy kullanamazlar.
Madde 29 - Olağanüstü
toplantı bir önceki Genel Kongre delegeleriyle yapılır.
Madde 30 - Genel Kongre'ye
seçilen delegelerin herhangi bir Kızılay Şubesinde kayıtlı olmaları ve
22. maddede belirtilen özelliklere sahip bulunmaları gerekir.
Madde 31 - Şubeler,
Genel Kongre'ye yıllık aidatını ödemiş asıl üye oranında ve aşağıdaki şekilde:
100'den 1000'e kadar
üyesi olanlar 1
1001'den 3000'e kadar üyesi
olanlar 2
3001'den 5000'e kadar üyesi
olanlar 3
5001'den fazla üyesi olanlar
4
Delege gönderirler.
Şubeler, bu oranlara göre
seçecekleri delegelerin adları ile birlikte defterlerinde kayıtlı ve aidatları
ödenmiş asıl üye sayısını da genel merkeze bildirirler. Delegelerin yollukları
şubelerince ödenir. Yolluk gerçek yol masrafı ile Genel Merkez Kurulu üyelerine
ödenen yurt içi yolluğu miktarından oluşur ve Genel Kongre süresini geçemez.
Genel Kongre'ye mazereti nedeniyle asıl delege katılamadığı takdirde yerine
yedek delege katılır.
Madde 32 - Genel Kongre'ye
delegelerin her biri yazı ile davet olunur. Davet mektubunun toplantı gününden
en az 15 gün önce iadeli taahhütlü olarak postaya veya imza karşılığında
delegeye verilmiş olması gereklidir. Bu mektupta toplantının yapılacağı
yer, gün, saat ve gündeme alınmış konularla gerekli çoğunluğun sağlanamaması halinde gelecek
toplantının yapılacağı gün, yer ve saat yazılır. Ayrıca toplantı günü,
en az bir hafta önceden Ankara ve İstanbul'da birer gazete ile de ilan
olunur.
Davet mektubuna, genel merkezin
geçmiş mali yıla ait çalışma raporu, bilançosu, kesin hesapları ve gelecek
mali yılın bütçe tasarısı ile Genel Merkez Denetçiler Kurulu raporu ve
gündemle ilgili diğer belgeler de eklenir.
Madde 33 - Genel Kongre,
Genel Merkez Kurulu ve Denetçiler Kurulu üyeleri ile isimleri genel merkeze
şubelerce önceden bildirilen delege sayısının yarıdan bir fazlasının katılımı
ile çalışmaya başlayabilir. Çoğunluk hasıl olmadığı takdirde; toplantı,
daha önce davet mektubunda bildirilen güne bırakılır. İkinci toplantıya
katılanların sayısı ne olursa olsun Kongre teşekkül etmiş sayılır.
Madde 34 - Genel Kongre,
Genel Başkan veya Genel Başkan Vekili tarafından açılır. Yoklamadan sonra
çalışmaları yönetmek üzere; Başkan, iki başkan vekili ve en az iki sekreterden
oluşan bir başkanlık divanı seçilir.
Genel Kongre'nin Görev ve Yetkileri
Madde 35 - Genel Kongre'nin görev ve yetkileri şunlardır:
a) Gündemi aynen veya değiştirerek
kabul etmek,
b) Genel görüşme açılmadan
önce Genel Merkez Kurulu ve Denetçiler Kurulu raporları ile geçmiş mali
yıla ait bilanço ve kesin hesapları, gelecek mali yıl bütçe tasarısını
ve tüzük uygulamasıyla değişikliklerini ilgilendiren işleri incelemek üzere
en çok on birer üyeden oluşacak aşağıdaki komisyonları seçmek:
1. Bütçe Komisyonu
2. Dilek Komisyonu
3. Tüzük Komisyonu (Gerektiğinde)
c) Bu komisyonların çalışmalarından
sonra verecekleri raporlar üzerine:
1. Genel merkezin geçmiş
mali yıla ait çalışma raporu, bilanço ve kesin hesaplarını ve Genel Merkez
Denetçiler Kurulu raporunu görüşerek Genel Merkez Kurulu'nu ibra etmek,
2. Genel merkezin gelecek
mali yıl bütçe tasarısını inceleyerek onaylamak,
3. Genel Kongre'ye sunulmuş
bulunan şube dilekleriyle delegelerce belirtilen dilekleri ve Genel Merkez
Kurulu'nca yapılacak önerileri Tüzük hükümlerine göre karara bağlamak,
4. Gerektiğinde, tüzük uygulaması
ve değişikliklerine ait işleri görüşerek karara bağlamak,
d) Genel Merkez Kurulu üyelerini
ve yedeklerini seçmek,
e) Genel Merkez Denetçiler
Kurulu üyelerini ve yedeklerini seçmek.
Genel Merkez Kurulu
Madde 36 - Genel Merkez
Kurulu, Genel Kongre tarafından seçilen 30 üyeden oluşur. Üyelerden en
az beşinin tıp doktoru ve üçünün de idari, mali veya ekonomik konularda
deneyimli olması şarttır.
Madde 37 - Milli Savunma,
Dışişleri, İçişleri (Sivil Savunma Genel Müdürlüğü), Sağlık, Milli Eğitim
ve Bayındırlık ve İskan Bakanlıkları Kızılay ile işbirliği sağlamak ve
görüşlerini bildirmek için Genel Merkez Kurulu'nda birer delege bulundururlar.
Bu delegeler Genel Merkez Kurulu toplantılarında görüşmelere katılır, fakat
oy kullanamazlar.
Madde 38 - Genel Merkez
Kurulu'na üye seçilebilmek için 35 yaşını bitirmek, en az bir yıldan beri
asıl, daimi veya onursal üye olarak bir şubede kayıtlı bulunmak gereklidir.
Madde 39 - Genel Merkez
Kurulu üyeliklerinden kıdem sırasıyla her yıl 5 kişi ayrılır. Ayrılanların
yerine Genel Kongre tarafından ayrı ayrı asıl ve yedek üye adayı gösterilenler
arasından 5 asıl ve 5 yedek üye seçilir. Yedek üyelerin yedek üyelik sıfatı
ilk olağan genel kongrede sona erer. Kıdem sırasıyla ayrılacak üyeler 5'den
fazla olursa, ayrılacaklar kura ile tespit edilir. Kura Genel Merkez Kurulu
toplantısında çekilerek ayrılacaklar genel kongreden önce belirlenir.
Madde 40 - İstifa suretiyle
veya herhangi bir nedenle boşalan Genel Merkez Kurulu üyeliklerine en çok
oy alan yedek üyeleri Genel Başkan sırasıyla yazılı olarak davet eder.
Bu davete tebellüğ tarihinden itibaren 7 gün içinde yanıt vermeyenlerin
hakları düşer.
Yedek üyeler yerlerine geçtikleri
asıl üyelerin sürelerini doldururlar ve olağan genel kongrenin yapıldığı
güne kadar yedek üyelik hak ve sıfatlarını korurlar.
Madde 41 - Genel Merkez
Kurulu ayda bir ayın ilk haftasında, belli bir günde, Genel Başkanın başkanlığında
toplanır. Yönetim Kurulu veya Genel Merkez Kurulu'ndan en az 10 üyenin
göstereceği lüzum üzerine olağanüstü de toplanır.
Olağan toplantılarda oturum
mutlak çoğunlukla, olağanüstü toplantılarda ise tam üye sayısının üçte
biriyle açılır.
Madde 42 - Olağanüstü
toplantılarda yalnız toplantıyı gerektiren konular üzerinde görüşülür.
Madde 43 - Genel Merkez
Kurulu kararları tarih ve numara sırasıyla karar defterine yazılarak altları
toplantıda hazır bulunan Genel Merkez Kurulu Üyeleri tarafından imzalanır.
Genel Merkez Kurulu'nun
Görev ve Yetkileri
Madde 44 - Genel Merkez
Kurulu Derneğin yüksek yönetim ve denetim organıdır. Bu sıfatla Kızılay'ın
amaç ve yönetimine ilişkin bütün işlemlerinin kanun, tüzük, yönetmelik
ve genel kongre kararlarına uygun olarak düzenlenip yürütülmesini ve denetimini
sağlar.
Başlıca görevleri şunlardır
:
a) Genel Merkez Yönetim Kurulu'nu
seçer.
b) Kızılay üyelerini çoğaltmak
ve amaç ve ilkelerini yaymak için gereken önlemleri alır.
c) Hastahaneler, sağlık merkezleri,
dispanserler, kan merkezleri ve bunlarla ilgili laboratuvarlar, sağlık
meslek lisesi, hastabakıcı okulları, rehabilitasyon merkezleri ve kendi
amacına uygun sosyal ve rant tesisleri açar; yardım işleri için gerekli
yerlerde depo ve ambarlar kurar,
Şubeler tarafından bu gibi
hizmet birimlerinin kurulmasına izin verir,
d) Genel kongreyi olağan
ve olağanüstü toplantıya çağırır ve gündemini hazırlar.
e) Genel Merkez Yönetim Kurulu
tarafından hazırlanan genel merkezin geçmiş mali yıl çalışma raporu, bilanço
ve kesin hesapları ile gelecek mali yıl bütçe tasarısını, personel kadrolarını
ve gerektiğinde Tüzükle ilgili değişiklik önerilerini inceler, gerekli
değerlendirme ve düzenlemeyi yaparak Genel Kongre'ye sunar.
f) Layık gördüklerine onursal
üyelik tevcih eder. Kızılay'a yaptıkları hizmet bakımından yönetmeliğine
göre hak kazanmış kimselere takdirname ve madalya verir.
g) Gerekli yönetmelikleri yapar.
h) Taşınır, taşınmaz mal
bağışları ile yükümlülük koşullu bağış ve vasiyetleri inceleyerek gereğine
karar verir.
i) Bütün Kızılay teşkilatı
ve hizmet birimlerinin çalışmalarını inceler, teftiş ettirir, kontrol eder,
gerektiğinde soruşturma açar.
j) Genel Merkez Yönetim Kurulu'nun
önerisi üzerine Kızılay Genel Müdürü, Teftiş Kurulu Başkanı, Genel Müdür
Yardımcıları, Müfettişler, Hukuk Müşaviri ile Genel Müdürlük merkez ve
taşra birimleri müdürlerinin atanmasını yapar.
k) Yeni şubeler açılmasına,
mevcut şubelerden herhangi bir nedenle çalışamaz hale gelenlerin kapatılmasına
karar verir.
l) Şube kongreleri hakkındaki
Genel Merkez Yönetim Kurulun'ca verilecek kararlara, alınış tarihinden itibaren
15 gün içinde yapılacak itirazları inceleyerek karara bağlar.
m) Genel Başkan, Genel Başkan
Vekilleri,Genel Sekreter ve Genel Merkez Yönetim Kurulu üyelerine yılda
üç ayı geçmemek üzere izin verir.
n) Personel kadrolarını düzenler.
o) Uluslararası toplantılara
katılmaya karar verir.
p) Savaşta ve Hükümetçe olağanüstü
hal ilanında Genel Kongre'nin yetkilerini kullanır.
r) Yetki ve görevlerinden
dilediklerini Genel Merkez Yönetim Kurulu'na verir
Madde 45 - Genel Merkez
Kurulu, karar ve işlemlerinden dolayı Genel Kongre'ye karşı sorumludur.
Genel Merkez Yönetim Kurulu
Madde 46 - Genel Merkez
Yönetim Kurulu, sorumlulukları müşterek olmak üzere: Genel Başkan, 2 Genel
Başkan Vekili, Genel Sekreter ve 3 üyeden oluşur. Yönetim Kurulu'nda en az
1 tıp doktoru ile 1 de idari, mali veya ekonomik konularda deneyimli üye
bulunması gerekir.
a) Genel Kongre çalışmalarını
bitirdikten sonra Genel Merkez Kurulu hemen toplanarak aralarından Genel
Merkez Yönetim Kurulu üyelerini seçer.
Genel Başkan,Genel Merkez
Kurulu ve Genel Merkez Yönetim Kurulu'na başkanlık eder.
b) Müşterek sorumlulukla
beraber Genel Merkez Yönetim Kurulu Üyeleri gördükleri hizmet kolunun
sorumluluğunu ayrıca taşırlar.
c) Genel Yönetimi düzenlemek
amacıyla Genel Başkan, Genel Başkan Vekilleri arasında iş bölümü yaparak
kendilerine bağlanan hizmet birimlerini yazılı olarak bildirir. Genel Başkan
Vekilleri üstlendikleri hizmetleri tam yetki ile yürütürler ve sorumluluğunu
taşırlar.
d) Genel Başkan,mazereti
halinde Genel Başkan Vekillerinden birini vekil olarak görevlendirir.
e) Genel Merkez Yönetim Kurulu'ndan
dört üyenin veya Genel Başkanın ayrılması halinde Genel Merkez Yönetim
Kurulu düşer ve yenisi seçilir. Yeni kurul iş başına gelinceye kadar eski
kurul görevine devam eder.
f) Genel Sekreter Kızılay'ın
iç ve dış yazışma işlemlerini düzenler ve gereken yazıları imza eder.
g) Genel Başkan,Genel Başkan
Vekilleri ve Genel Sekreter Kızılay'ın birinci derece ita amirleridir.İkinci
derecede ita amirleri yönetmelikle tespit edilir.
Genel Merkez Yönetim Kurulu'nun
Görev ve Yetkileri
Madde 47 - Genel Merkez
Yönetim Kurulu Genel Merkez Kurulu'nun yürütme organıdır.Bu sıfatla:
a) Kızılay'ın işlerini yürütür.Genel
merkeze ve şubelere bağlı bütün hizmet birimlerinin çalışmalarını inceler, yönlendirir
ve denetler.
b) 44'üncü maddenin (j) fıkrası
dışında kalan personelin atamasını yapar. Bunlardan bir kısmının Genel
Müdürlükçe atanması için düzenlenecek yönetmelik gereğince Genel Müdüre
yetki verir.
c) Kızılay adına sözleşmelerin
akdi ve feshi hususunda karar verir.
d) Genel Merkez Kurulu'nun
vereceği yetki üzerine bütçeyi uygular ve Kızılay'ın mallarını yönetir.
e) Şubelerin seçimlerini
ve bütçelerini onaylar.
f) Genel Merkez Kurulu'nu
toplantıya çağırır ve gündemini hazırlar.
g) Genel merkezin geçmiş
mali yıla ait çalışma raporu, bilanço ve kesin hesapları ile gelecek mali
yıl bütçe tasarısını, personel kadrolarını ve gerektiğinde Tüzükle ilgili
değişiklik önerilerini hazırlar ve Genel Merkez Kurulu'na sunar.
h) Daimi üyelikler verir,onursal
üyelikler ile madalya verilmesini uygun gördüğü kişileri Genel Merkez Kurulu'na
önerir.
i) Şubelerce yapılacak her
türlü inşaata ve bağış toplanmasına izin verir.
Madde 48 - Genel Merkez
Yönetim Kurulu haftada en az bir defa Genel Başkanın veya Genel Başkan
Vekillerinden birisinin başkanlığında toplanır. Verilen kararlar karar
defterine yazılarak toplantıda bulunan üyeler tarafından imzalanır ve yürütülür.
Madde 49 - Genel Merkez
Yönetim Kurulu, çalışmalarından dolayı Genel Merkez Kurulu'na karşı sorumludur.
Genel Merkez Denetçiler
Kurulu
Madde 50 -
Genel Merkez Denetçiler Kurulu, genel merkez ve genel merkeze bağlı bütün
hizmet birimlerinin parasal ve yönetimsel işlemlerini denetlemek üzere
Genel Kongre tarafından mali, idari ve hukuki konularda deneyimli kişiler
arasından bir yıl süre için seçilen 5 asıl üye ve yedeklerinden oluşur.
Üyelerden birisinin tıp doktoru olması gereklidir.
Üye seçilebilmek için 35
yaşını bitirmek ve en az bir yıldan beri asıl daimi veya onursal üye olarak
bir şubede kayıtlı bulunmak şarttır.
Genel Kongre'ce seçilmiş
olan üyeler hemen toplanıp aralarından bir başkan seçerek çalışmalarını
düzenler ve iş bölümü yaparlar.
Denetim amacıyla istenecek
her türlü yazı, dosya, defter ve belgeler ile kıymetli evrakı ilgililer Genel
Merkez Denetçiler Kurulu üyelerine göstermek zorundadırlar.
Denetim esnasında soruşturmayı
gerektiren bir iş veya işlemle karşılaşan Genel Merkez Denetçiler Kurulu
üyeleri gereği için durumu ivedilikle Genel Başkanlığa yazılı olarak bildirirler.
Genel Merkez Denetçiler Kurulu
tarafından hazırlanacak geçmiş mali yıl çalışmalarına ait rapor, Genel Kongre'ye
sunulmak üzere, toplantı tarihinden en az bir ay önce Genel Başkanlığa teslim
edilir.
Genel Merkez Denetçiler Kurulu
üyeleri, Genel Kongre'de Genel Merkez Kurulu'nun ibrasına kadar yapılan
oylamalarda oy kullanamaz,ancak ibradan sonrakilerde oy kullanabilirler.
Adı geçen Kurul üyeliklerinden
çeşitli nedenlerle ayrılmalar olması halinde yerlerine Denetçiler Kurulu
Başkanı tarafından yedekler sırasıyla davet edilir.
Madde 51 - Genel Merkez
Denetçiler Kurulu,çalışmalarından dolayı Genel Kongre'ye karşı sorumludur.
YEDİNCİ BÖLÜM
ŞUBELER VE ŞUBE ORGANLARI
Yeni Şube Açma
Madde 52 - Şubeler,100
Kızılaycının birleşmesiyle il, ilçe ve belde merkezlerinde Genel Merkez
Kurulu kararıyla açılabilir.Kızılaycılık yönünden önemli olan yerlerde
ve büyük kurumlarda da aynı miktardaki Kızılaycının birleşmesiyle şube
açılabilir.
İlk açılış girişimi; başkan,başkan
vekili, sekreter, muhasip ve vezneci üyeden oluşan bir müteşebbis kurul tarafından
yapılır. Söz konusu kurul, kuruluş mazbatasını genel merkeze gönderir.Genel
Merkez Kurulu şubenin açılmasını karara bağladıktan sonra müteşebbis kurula
bildirir. Müteşebbis kurul da şubenin açıldığını o yerin en büyük mülki
amirliğine yazı ile duyurur ve duyuru tarihinden itibaren iki ay içerisinde
şube kongresini toplayarak görevini seçilecek şube kuruluna devreder.
Şube Kongresi
Madde 53 - (İlk fıkra değişik R.G.: 25.2.2004/25384) Şube Kongresi
şubenin en büyük organıdır. Şubede kayıtlı onursal, daimi ve 22. maddede
belirtilen niteliklere sahip asıl üyelerden teşekkül eder ve iki yılda bir Şubat
ayında Şube Kurulu'nun çağrısı ile toplanır.
Toplantı tarihi,günü,saati
ve yeri delegelere yazı ile bildirilmekle beraber 15 gün önce yerel haberleşme
araçlarıyla da duyurulur.
Genel Başkanlık şube kongrelerine
gözlemci gönderebilir.
Olağan toplantı için yeterli
çoğunluk Şube Kurulu'nun dışında en az 20 üyenin daha katılımıyla mümkün
olabilir. İlk toplantıda yeterli çoğunluk sağlanmazsa toplantı ertesi güne
bırakılır. Burada yeterli çoğunluk sayısı koşulu aranmaz.
Herhangi bir engel yüzünden
şube kongresi toplanamazsa, Genel Merkez Yönetim Kurulu'nun izni alınarak,
Mart ayı içinde toplanmak üzere geri bırakılır. İş başında olan şube Kurulu
bu toplantı sonucuna kadar görevine devam eder.
Madde 54 - Şube kongrelerinin
işleyişi ve yönetimi, seçimler ve diğer hususlar hakkında genel kongre yöntem
ve hükümleri uygulanır.
Şube Kongresi:
a) Şubenin geçmiş mali yıla
ait çalışma raporunu, bilanço ve kesin hasapları ile gelecek mali yıl bütçe
tasarısını, genel merkezin onayına sunulmak üzere, inceleyerek kabul ve
Şube Kurulu'nu ibra eder.
b) Şube Kurulu asıl ve yedek
üyelerini seçer,
c) Dilek ve önerileri inceler
ve değerlendirir,
d) Onursal üyelik, madalya
ve takdirname verilmesini uygun gördüğü kişilerin gerekçesiyle birlikte
genel merkeze önerilmesine karar verir,
e) Genel Kongre'ye gönderilecek
delegeler ile yedeklerini seçer.
Genel Merkez Kurulu ve Genel
Merkez Denetçiler Kurulu Üyeleri Genel Kongre'ye delege seçilemez ve şube
kurullarında görev alamazlar.
Madde 55 - Şube kongresinin
tüzük hükümlerine uygun olmadığı anlaşılırsa Genel Merkez Yönetim Kurulu'nca
geçersiz sayılarak söz konusu kongre olağanüstü toplantıya çağırılır.
Olağanüstü toplantı,duyurusundan
sonraki yedi gün içinde yapılır. Burada yeterli çoğunluk sayısı koşulu aranmaz.
Şube Kurulu
Madde 56 - Şube kurulları,sayıları
şube kongreleri tarafından kararlaştırılarak seçilen 9 veya 15 üyeden oluşur.
Madde 57 - Yeni seçilen
şube kurulları, seçimlerin Genel Merkez Yönetim Kurulu'nca onaylanmasından
sonra işe başlarlar. Eski kurullar onay sonucuna kadar görevlerine devam
ederler.
Madde 58 - Şube kurullarına
üye seçilebilmek için 22.maddede belirtilen niteliklere sahip olmak ve
en az bir yıldan beri üye olarak o şubede kayıtlı bulunmak gereklidir.
Madde 59 - Şube kurulları
üyelerinden kıdem sırasıyla, kıdemlerin eşitliği halinde kura ile her yıl
1/3'ü ayrılır. Kura, şube kongresinden önceki şube kurulu toplantısında
çekilir. Ayrılanlar tespit olunarak yerlerine şube kongresinde seçim yapılır.
Madde 60 - İstifa suretiyle
veya herhangi bir nedenle boşalan şube kurulu üyeliklerine en çok oy alan
yedek üyeleri Şube Başkanı sırasıyla yazılı olarak davet eder. Bu davete
tebellüğ tarihinden itibaren 7 gün içinde yanıt vermeyenlerin hakları düşer.
Yedek üyeler yerlerine geçtikleri
asıl üyelerin sürelerini doldururlar ve olağan şube kongresinin yapıldığı
güne kadar yedek üyelik hak ve sıfatlarını korurlar.
Madde 61 - Şube kurulları,
her ayın ilk haftasında, belli bir günde, Şube Başkanı veya Başkan Vekillerinin
başkanlığında toplanırlar. Gerektiğinde şube yönetim kurullarının göstereceği
lüzum üzerine olağanüstü de toplanabilirler.
Şube Kurulu toplantılarında
oturum ekseriyetle açılır.
Şube Kurulu'nun Görev ve
Yetkileri;
Madde 62 - Şube Kurulları:
a) Şube Yönetim Kurulu'nu seçer,
b) Şube Yönetim Kurulu tarafından
hazırlanan geçmiş mali yıla ait çalışma raporu, bilanço ve kesin hesaplar
ile gelecek mali yıla ait bütçe tasarısını inceleyerek Şube Kongresi'ne
sunar,
c) Şubeye bağlı hizmet birimlerini yönetir,
d) İlk yardım eğitimi ve
hasta bakıcılık kursları açar;kan bağışlama kampanyasına katılır ve Kızılay'ın
diğer hizmetleri için gönüllü yetiştirir,
e) Yoksullara yiyecek, giyecek,
yakacak, ilaç ve para yardımlarında bulunur.
f) Şube gelirlerinin ve üye
sayısının artırılmasına çalışır,
g) Kızılay'ın pul ve makbuzlarıyla
defter, evrak ve kayıtlarını, demirbaş eşyasını, taşınır ve taşınmaz mallarını
iyi halde tutar ve korur,
h) Şube kongresini olağan
ve olağanüstü toplantıya çağırır ve toplantı için gerekli hazırlıkları
yapar,
i) Bütçe ve kadroya uygun
olarak, Şube Yönetim Kurulu'nun önerisi üzerine ücret karşılığı çalıştırılacak
personelin atamasını yapar,
j) Şube kongresi sonunda
toplantı tutanak özeti ve seçim tutanaklarıyla geçmiş mali yıla ait çalışma
raporu, bilanço ve kesin hesapları ve gelecek mali yıl bütçe tasarısının
onbeş gün içinde onay için genel merkeze gönderilmesini sağlar
k) Şube yönetim kurulunun
önerisi üzerine; onursal üyelik, madalya ve takdirname verilmesini uygun
gördüğü kişileri gerekçesiyle şube kongresine sunar,
l) Şube kurulu kararları
tarih ve numara sırasıyla karar defterine yazılarak altları toplantıda
bulunan kurul üyeleri tarafından imzalanır.
Madde 63 - Şube kurulları,
çalışma ve işlemlerinden dolayı şube kongresine ve genel merkeze karşı
sorumludurlar.
Şube Yönetim Kurulu
Madde 64 - Şube kongresi
çalışmalarını bitirdikten sonra şube kurulları hemen toplanarak 5 kişiden
oluşan: Başkan, Başkan Vekili, Sekreter, Muhasip ve Vezneci Üye olmak üzere
birer Şube Yönetim Kurulu seçerler. Yönetim Kurulu seçim tutanaklarının
kongre toplantı tutanağı ile birlikte onaylanmak üzere genel merkeze gönderilmesi
gereklidir.
Şube Yönetim Kurulu Başkanı
aynı zamanda Şube Kurulu'nun da başkanıdır.
Şube Yönetim Kurulu Başkanının
veya Yönetim Kurulu üyelerinden en az üçünün ayrılması halinde Yönetim
Kurulu düşer ve Şube Kurulu hemen toplanarak yeni şube yönetim kurulunu
seçer. Yeni kurul iş başına gelinceye kadar eski kurul görevine devam eder.
Şube Yönetim Kurulu'nun
Görev ve Yetkileri
Madde 65 - Şube yönetim
kurulları şube kurullarının yürütme organıdır.
Şube başkanları, yerel hükümet
yetkilileri nezdinde Kızılay'ın gelişimi, Kızılaycılığın halka mal edilmesi,
yayılması, Kızılay'ın çıkarlarının korunması için işin durumuna göre yazılı
ve sözlü olarak temas ve girişimlerde bulunur, gerekli iş birliğini sağlarlar.
Şube Başkanı'nın mazereti
halinde görevini Başkan Vekili yapar. Onun da ayrılması durumunda Şube Yönetim
Kurulu'nun kendi içinden seçeceği bir üye bu görevi üstlenir.
Şube Yönetim Kurulu:
a) Şubenin bütün işlerini ilgili
kanun, tüzük, yönetmelik hükümleri ve genel merkez ve şube kurulu kararlarına
ğöre yürütür, taşınır ve taşınmaz mallarını yönetir,
b) Şubenin geçmiş mali yıla
ait çalışma raporu, bilanço ve kesin hesapları ile gelecek mali yılın bütçe
tasarısını hazırlayarak, kongrece onaylanmak üzere, Şube Kurulu'nun tetkik
ve kararına sunar.
c) Şubeye ait bütün kayıt
ve hasapları düzenler, Şube Kurulu'nun vereceği yetkiye göre hizmetlerin
gerektirdiği bütçe harcamalarını yapar,
d) Şube Kurulunu toplantıya
çağırır ve gündemini hazırlar,
e) Şube kongresinin vaktinde
toplanması için gereken hazırlıkları yapar ve kongre sonrası genel merkezin
bilği ve onayına sunulacak belgeleri zamanında gönderir.
f) Şubenin gelir ve giderlerine
ait hesap özetlerini ve genel merkez paylarını 10.maddede belirtilen zamanlarda
genel merkeze gönderir,
g) Kızılay'a olağanüstü hizmet
ve yardımlarda bulunanlara onursal üyelik, madalya veya takdirname verilmesini,
kongreye önerilmek üzere, gerekçesiyle Şube Kurulu'nun tetkik ve kararına
sunar.
Madde 66 - Şube Yönetim
Kurulu,görevlerinden dolayı Şube Kurulu'na ve genel merkeze karşı sorumludur.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
KIZILAY'IN TEMSİLİ VE GENEL MERKEZ İDARİ TEŞKİLATI
Kızılay'ın Temsili
Madde 67 - Genel Başkan,Kızılay'ı
devlet organları nezdinde mahkemelerde, uluslararası ilişkilerde temsil
edeceği gibi tüzük hükümleri dairesinde üçüncü şahıslara karşı da temsil
eder.
Genel Başkan bu konuda başkalarına
da vekalet verebilir.
Genel Müdürlük
Madde 68 - Genel merkez
hizmetlerini Kızılay'ın amaç ve ilkeleri yönünde ilgili mevzuat ile Genel
Merkez Kurulu ve Genel Merkez Yönetim Kurulu kararları uyarınca düzenlemek
ve yürütmek üzere kurulmuş olan Kızılay Genel Müdürlüğü'nün kuruluş, görev, yetki
ve sorumlulukları yönetmelikle tespit olunur.
Teftiş Kurulu
Madde 69 - Kızılay
şubeleri ile genel müdürlük teşkilatının faaliyetlerini denetlemek üzere
Genel Başkana bağlı olarak kurulmuş bulunan Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın
çalışma şekli, görev, yetki ve sorumlulukları yönetmelikle belirlenir.
Kızılay Gençlik Teşkilatı
Madde 70 - Milli Eğitim
Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluşlarla iş birliği yapılarak ilk, ortaokul
ve liseler ile bu derecedeki okullarda Kızılaycı gençlik yetiştirmek amacıyla
birer gençlik teşkilatı kurulur. Bunların görevleri yönetmelikle belirlenir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
MÜŞTEREK HÜKÜMLER
Madde 71 - Kızılay'ın
bütün kurulları ve görevlileri ilgili kanun, tüzük, yönetmelik, Genel Kongre
ve Genel Merkez Kurulu kararlarına uygun olarak görev yaparlar.
Kızılay'ın seçimle oluşan
bütün kurullarında görevler fahridir.Ancak yetkili kurullar tarafından
görev yerleri dışında vazifelendirilenler hakkında Harcırah Yönetmeliği
hükümleri uygulanır.
Genel Merkez Kurulu ve Şube
Kurullarında görev alan Kızılaycıların kendileri ve bakmakla yükümlü oldukları
kimseler Kızılay'ın taşınmaz mallarından kiracı olarak yararlanamaz ve
bunları satın alamazlar.
Madde 72 - Hükümet
her zaman Kızılay'ın bütün işlemlerini, hesap ve kayıtlarını teftişe yetkilidir.
Bu gibi hallerde teftiş edilen kademece genel merkeze derhal haber verilir.
Madde 73 - Kızılay
tüzüğü ve yönetmelikleri hükümleri ile genel merkez direktiflerine uygun
hareket etmeyen ve yapılan uyarılara bakmayarak Kızılay'ın amaçlarına aykırı
hareket eden kurulları Genel Merkez Yönetim Kurulu görevden uzaklaştırır
ve yerine usulü dairesinde yenisi seçilir.
Madde 74 - Genel Merkez
Yönetim Kurulun'ca görevden uzaklaştırılan veya herhangi bir nedenle çalışamaz
hale gelen şube kurulları yerine Genel Merkez Yönetim Kurulu tarafından
o şubede kayıtlı asıl üyelerden 3 veya 5 kişiden oluşan, bir "Geçici Kurul"
seçilerek görevlendirilir. Geçici Kurulun görevi şube kongresinin ilk olağan
toplantısına kadar devam eder. Ancak gerektiğinde Genel Merkez Yönetim
Kurulu kararı ile bu süre uzatılabilir. Şubeye kayıtlı üye yoksa, o şube
Tüzük hükümlerine göre yeniden açılabilecek hale gelinceye kadar, Genel
Merkez Kurulu kararı ile kapatılır. Kapatılan şubelerin bütün para, mal
ve eşyasına genel merkez el koyar.
Madde 75 - Kızılay'ın
manevi nüfusunu kırmaya sebep olan üyeler Genel Merkez Kurulu kararıyla
üyelikten çıkarılır.
Madde 76 - Kızılay'da
seçimler gizli oyla yapılır. Ancak kongrelerin divan başkanlıkları ve komisyonlarına
yapılacak seçimler açık oyla yapılır.
Madde 77 - Bütün kurulların
asıl ve yedek üyelikleri ile kongrelerin divan başkanlıklarına toplantıda
verilen oylardan en çoğunu alandan sırasıyla seçilir. Aynı sayıda oy alanlar
arasında kura çekilir.
Her üyenin bir oy kullanma
hakkı vardır.
Madde 78 - Kongre kararlarında
ve kurul toplantılarında oylarda eşitlik halinde başkanın bulunduğu taraf
tercih olunur.
Madde 79 - Kızılay
kurullarında kararlar bulunanların çoğunluğuyla verilir.
a) Ancak Genel Kongrede:
1. Tüzüğün usulü dairesinde
yenilenmesi ve değiştirilmesi.
2. Olağanüstü ihtiyat akçesi
ve malzemesi sarfının onaylanması,
b) Şube Kongrelerinde:
Onursal üyelik, takdirname
ve madalya verilmesi hakkındaki şube kurullarının önerileri;
c)Bütün Kongrelerde:
Toplantı süresinin uzatılması
veya kısaltılması;
Durumlarında kararlar hazır
bulunanların 2/3 çoğunluğuyla alınır.
Madde 80 - Kongre toplantılarında
gizli oyla yapılacak seçimlerde, oyları tasnif etmek için, delegeler arasından
kura ile üçer kişilik bir veya birkaç seçim komisyonu seçilir.
Madde 81 - Bütün kongre
görüşme ve kararlarının tutanakları başkanlık divanı mensupları tarafından
imzalanır. Seçimlerin tutanakları, seçimden sonra Seçim Komisyonu tarafından
imzalanarak Divan Başkanlığı'na verilir.
Madde 82 - Kızılay
kurullarından süreleri sonunda ayrılanlar ile süreleri içinde çekilenler
tekrar seçilebilirler.
Madde 83 - Kızılay
kurullarında görevli üyeler,özürlerini toplantıdan önce bildirmeksizin,birbiri
ardınca üç kez, belli olan veya kendilerine bildirilmiş bulunan toplantıya
gelmezlerse; üyesi bulundukları kurulların kararıyla çekilmiş sayılırlar.
Madde 84 - Kızılay
kurullarında görevli üyeler kongrelerde kendilerinin ibralarını ilgilendiren
kararlarda oy veremezler.
Madde 85 - Kızılay
hizmetlerinde ücret karşılığında çalışan kişiler kurullarda görev alamaz
ve genel kongreye delege seçilemezler. Bunların herhangi bir nedenle Kızılay'dan
ayrılmaları durumunda ise; aradan 3 yıl geçmedikçe, Genel Merkez Kurulu
ile Genel Merkez Denetçiler Kuruluna üye seçilmeleri olanaksızdır.
Madde 86 - Kızılay
kurullarında görev alacaklarla, kongrelere katılacak asıl üyelerin seçmek
ve seçilmek için bu üyeliklerini kongreden önceki Aralık ayı sonuna kadar
kazanmış ve aidatlarını ödemiş bulunmaları şarttır. Yeni açılacak şubelerin
kongrelerine katılacak asıl üyeler, seçmek ve seçilmek için yukarıda yazılı
zaman kaydına tabi olmayıp, şube kongresi tarihinden en az 15 gün önce
senelik aidatını ödemekle bu kongrede seçmek ve seçilmek hakkına sahip
olurlar.
Madde 87 - Genel Merkez
Kurulu ve Şube Kurulu üyelerinin çalışmalara engel olacak şekilde hepsinin
veya bir kısmının çekilmeleri halinde, yeni kurullar iş başına gelinceye
kadar bu üyeler görevlerine devam etmek zorundadırlar.
Madde 88 - Kongrelerin
toplantı süresi genel olarak üç gündür. Gerekirse bu süre ilgili kongre
kararıyla uzatılıp kısaltılabilir.
Madde 89 - Genel Merkez
Kurulu üyelerinin yarıdan fazlası veya hepsinin çekilmeleri durumunda veya
Genel Merkez Denetçiler Kurulu üyelerinin ya da genel kongreye katılmaya
yetkili en az 40 delegenin bir arada Genel Başkanlığa yazı ile başvurmaları
üzerine Genel Kongre olağanüstü toplantıya çağrılır.
Toplantı konusu açıklanarak
gündemi, toplantı günü, saati ve yeri şubelere yazı ile bildirilir ve Yönetim
Kurulunca belirlenen gazetelerde de ilan edilir. Adı geçen toplantı, duyuru
tarihinden itibaren 5 günden önce yapılamayacağı gibi 15 günden fazla da
gecikemez.
Olağanüstü toplantılarda
gündem dışında herhangi bir konu üzerinde konuşulamaz.
Madde 90 - Her yıl
11 Haziran, Kızılay'ın kuruluş günü olarak bütün yurtta kutlanır. Her yılın
29 Ekiminden 4 Kasımına kadar olan günlere tesadüf eden hafta "Kızılay
Haftası" ve 6-12 Mayıs tarihleri arasındaki günleri kapsayan hafta ise
"Kan Haftası"dır. Bu haftalar içinde Kızılay yararına yapılacak işler Genel
Merkez Yönetim Kurulu'nca belirlenir.
Madde 91 - Kızılay
Tüzüğü'nün yenilenmesi veya bazı maddelerinin değiştirilmesi, Genel Merkez
Kurulu'nun önerisi veya Genel Kongre delegelerinden en az 30 kişinin yazılı
isteği üzerine Genel Kongre tarafından alınacak kararla mümkün olabilir.
ONUNCU BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
Madde 92 - Tüzük yürürlüğe
girdiği tarihte iş başında bulunan kurullar görevlerine devam ederler.
Belli oranda meydana gelecek
değişikliklerle açık üyeliklere ilk olağan genel kongre ve şube kongrelerinde
seçim yapılır.
Madde 93 - Bu Tüzük
hükümleri, yayımı tarihinden itibaren yürürlüğe girer ve halen yürürlükte
olan Bakanlar Kurulu'nun 17/7/1965 gün ve 6/4940 sayılı kararı ile kabul
edilip, 22/9/1973 gün ve 7-7239 sayı, 22/4/1977 gün ve 7/13348 sayı, 21/3/1985
gün ve 85/9267 sayılı Bakanlar Kurulu kararları uyarınca bazı maddeleri
değiştirilen "TÜRKİYE KIZILAY DERNEĞİ TÜZÜĞÜ" yürürlükten kalkar.
Madde 94 - Bu Tüzük
hükümlerini Genel Merkez Kurulu yürütür.
Geçici Madde 2 — (Yeni R.G.: 25.2.2004/25384) 2004 yılında yapılması gereken; olağan Genel Kongre 2005 yılı Nisan ayında ve şube kongreleri 2005 yılı Şubat ayında yapılır.